εξηγείτε τι είναι η Επιστήμη των Υπολογιστών και ποιες είναι οι δύο θεμελιώδεις έννοιές της
ξεχωρίζετε τη Θεωρητική από την Εφαρμοσμένη Επιστήμη των Υπολογιστών με παραδείγματα
βρίσκετε αποφάσεις και διαδικασίες της ειδικότητάς σας που μπορεί να εκτελέσει ένας υπολογιστής
συνδέεστε στο eClass του μαθήματος
ΞΕΚΙΝΑΜΕ ΜΕ ΜΙΑ ΕΡΩΤΗΣΗ
Ένα κουτί στον τοίχο αποφασίζει αν θα δώσει ηλεκτροσόκ σε μια καρδιά.
Αυτόματος Εξωτερικός Απινιδωτής (AED)
Ποιος του είπε τι να κάνει;
Τον χρησιμοποιεί οποιοσδήποτε περαστικός, χωρίς ιατρικές γνώσεις.
Μιλάει, δίνει οδηγίες και αποφασίζει μόνος του αν χρειάζεται σοκ.
Υπάρχει σε σχολεία, γήπεδα, αεροδρόμια, γυμναστήρια.
Συζητήστε 1 λεπτό με τον διπλανό σας: πώς «ξέρει»;
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ
Ακολουθεί έναν αλγόριθμο. Κάπως έτσι:
Αυτό λέγεται διάγραμμα ροής. Ο ρόμβος είναι μια απόφαση. Μέχρι τον Ιανουάριο θα σχεδιάζετε και θα «τρέχετε» τέτοια διαγράμματα μόνοι σας.
ΤΩΡΑ, ΣΤΟΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ · 10 ΛΕΠΤΑ
Γράφεστε στο eClass του μαθήματος
Ανοίξτε sxoleio.org/courses/EPAL104 ή σκανάρετε το QR με το κινητό
Στη «Σύνδεση» πατήστε Google και διαλέξτε το Gmail σας
Την πρώτη φορά συμπληρώστε το πραγματικό ονοματεπώνυμό σας, όχι παρατσούκλι
Στη σελίδα του μαθήματος πατήστε «Εγγραφή»
Έτοιμο, αν βλέπετε την ενότητα «Μάθημα 01»
sxoleio.org/courses/EPAL104
Κάτι δεν πάει καλά; Σηκώστε το χέρι και συνεχίστε να παρακολουθείτε. Θα το λύσουμε στο τέλος.
1.1 · ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ή ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ;
Δύο ονόματα, μία επιστήμη
📚
Πληροφορική
Από τη λέξη πληροφορία (Γαλλία και Γερμανία, δεκαετία 1960). Ασχολείται με την αναπαράσταση, την αποθήκευση και την επεξεργασία της πληροφορίας.
💻
Computer Science
Ασχολείται με τους υπολογιστές (computer) και τους υπολογισμούς (computing) που μπορούν να κάνουν.
Δύο θεμελιώδεις έννοιες: η μηχανή (ο υπολογιστής) και η διαδικασία που εκτελεί (το πρόγραμμα).
Επιστήμη ή τεχνολογία; Ψηφίστε με το χέρι πριν δείτε την απάντηση στην επόμενη διαφάνεια.
ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ · ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Πριν από τους υπολογιστές, υπήρχαν αλγόριθμοι
300 π.Χ.
Ο Ευκλείδης γράφει έναν από τους αρχαιότερους αλγόριθμους (ΜΚΔ)
100 π.Χ.
Μηχανισμός των Αντικυθήρων, μηχανικός υπολογιστής
820
Ο al-Khwarizmi γράφει για αλγόριθμους. Από το όνομά του βγαίνει η λέξη αλγόριθμος
1946
ENIAC: 18.000 λυχνίες, γέμιζε ολόκληρη αίθουσα
1969
ARPANET, ο πρόγονος του διαδικτύου
1991
Ο Παγκόσμιος Ιστός (WWW) γεννιέται στο CERN
Μηχανισμός των Αντικυθήρων, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
Απάντηση: και τα δύο. Ο υπολογιστής είναι τόσο κεντρικός που δεν ξεχωρίζουμε τα τεχνολογικά από τα επιστημονικά επιτεύγματα.
1.2 – 1.3 · ΔΥΟ ΜΕΓΑΛΟΙ ΚΛΑΔΟΙ
Θεωρητική ή Εφαρμοσμένη;
🧠
Θεωρητική: «πώς λύνεται;»
Αλγόριθμοι: σχεδίαση και αναπαράσταση
Γλώσσες προγραμματισμού και προγράμματα
Δομές δεδομένων
Θεωρία υπολογισμού: μπορεί να λυθεί με υπολογιστή;
🔧
Εφαρμοσμένη: «σε τι μηχανή, για ποιον;»
Υλικό, αρχιτεκτονική, λειτουργικά συστήματα
Δίκτυα και πληροφοριακά συστήματα
Τεχνητή νοημοσύνη, ρομποτική
Εφαρμογές σε άλλες επιστήμες: Ιατρική, Μηχανική, Γεωπονία, Τέχνες
Εμείς φέτος κάνουμε κυρίως Θεωρητική: πρόβλημα → αλγόριθμος → διάγραμμα ροής. Δεν χρειάζεται να είστε «καλοί στους υπολογιστές».
ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ · ΣΤΗ ΔΙΚΗ ΣΑΣ ΔΟΥΛΕΙΑ
Κάθε επάγγελμα έχει τον δικό του «ρόμβο»
💡
Ηλεκτρολόγων – Ηλεκτρονικών
Σκοτάδι ΚΑΙ κίνηση; Ο αισθητήρας ανάβει το φως της σκάλας
🎨
Εφαρμοσμένων Τεχνών
Φτάνει η ανάλυση; Ο έλεγχος πριν την εκτύπωση απορρίπτει τις θολές εικόνες
🚗
Μηχανολόγων
Ζεστάθηκε η μηχανή; Ο εγκέφαλος του αυτοκινήτου (ECU) ανοίγει το βεντιλατέρ
🏗️
Δομικών Έργων
Αντέχει το δοκάρι; Το στατικό πρόγραμμα ελέγχει κάθε μέλος του κτιρίου
🧾
Οικονομίας & Διοίκησης
Έπεσε το απόθεμα κάτω από το όριο; Το πρόγραμμα της αποθήκης στέλνει μόνο του παραγγελία
Πέντε τμήματα, πέντε ειδικότητες. Βρείτε τη δική σας κάρτα — από αυτήν ξεκινά το φύλλο εργασίας σε λίγο.
ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 01 · ΑΤΟΜΙΚΑ · 11 ΛΕΠΤΑ
«Οι αποφάσεις της δουλειάς μου»
Μέρος 1 (3΄): διαβάστε το προβληματάκι της ειδικότητάς σας και συμπληρώστε τι μας δίνουν και τι ζητάμε.
Μέρος 2 (6΄): γράψτε 3 αποφάσεις της δουλειάς σας που θα μπορούσε να πάρει υπολογιστής. Διαλέξτε μία και γράψτε τη σαν ερώτηση ΝΑΙ / ΟΧΙ, με τι γίνεται σε κάθε κλαδί.
Μέρος 3 (2΄, προαιρετικό): «τι θα άλλαζε αν…» αλλάξουμε το όριο της ερώτησης;
Το φύλλο τελειώνει μέσα στην ώρα. Δουλεύουμε ο καθένας μόνος του.
Στο τέλος 2–3 μαθητές λένε τη δική τους ερώτηση και τη γράφουμε στον πίνακα.
ΑΠΟ ΤΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ · ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΤΟ ΙΔΙΟ
Η ώρα μας θα έχει πάντα αυτά τα τέσσερα
Το πρόβλημα της ημέρας — μπαίνοντας, όλοι γράφουν τι μας δίνουν και τι ζητάμε (4΄)
Μία νέα ιδέα — μία, όχι πέντε (10΄)
Το φύλλο εργασίας — ατομικά, και τελειώνει μέσα στην ώρα (23΄)
Κλείσιμο — «τι θα άλλαζε αν…» (8΄)
Στην αρχή κάθε μαθήματος βγαίνουν 2–3 ονόματα στην τύχη για μια σύντομη προφορική ερώτηση από το προηγούμενο. Δεν είναι τεστ — είναι για να μη μένει τίποτα πίσω.
ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΣΑΣ ΝΟΙΑΞΕΙ
Τι θα σας μείνει από αυτό το μάθημα
🧩 Σπάω το πρόβλημα σε κομμάτια
Τι ξέρω; Τι ψάχνω; Τι λείπει; Το ίδιο κάνει ένας τεχνικός μπροστά σε μια βλάβη.
📋 Γράφω οδηγίες χωρίς ασάφειες
Βήμα-βήμα, ώστε να τις ακολουθήσει οποιοσδήποτε: συνάδελφος, πελάτης, μηχανή.
◇ Διαβάζω και σχεδιάζω διαγράμματα ροής
Υπάρχουν ήδη στη δουλειά σας: πρωτόκολλα πρώτων βοηθειών, «βρες τη βλάβη» στα εγχειρίδια.
▶ Βλέπω τη λογική μου να «τρέχει»
Στο Flowgorithm σχεδιάζετε το διάγραμμα και ο υπολογιστής το εκτελεί μπροστά σας.
Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ
Από το πρόβλημα στο διάγραμμα που «τρέχει»
ΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ
Πώς δουλεύουμε
🖥️
Λίγη θεωρία, πολύ «κάνω»
Μία ώρα την εβδομάδα στο εργαστήριο. Πάνω από τη μισή ώρα είναι άσκηση.
🎮
Kahoot στο τέλος
Κάθε μάθημα κλείνει με ερωτήσεις στην τάξη και ένα γρήγορο Kahoot.
📖
Βιβλίο και υλικό στο eClass
Το βιβλίο και οι παρουσιάσεις υπάρχουν στο eClass, για να κάνετε επανάληψη.
Οι ασκήσεις έχουν παραλλαγή για κάθε ειδικότητα. Διαλέγετε αυτή που σας αφορά.
ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ · ΑΠΑΝΤΑΜΕ ΠΡΟΦΟΡΙΚΑ
Ας δούμε τι κρατήσαμε
Από ποια λέξη βγαίνει η «Πληροφορική» και με τι ασχολείται;Από την «πληροφορία»: αναπαράσταση, αποθήκευση, επεξεργασία της
Ποιες είναι οι δύο θεμελιώδεις έννοιες της Επιστήμης των Υπολογιστών;Η μηχανή (υπολογιστής) και το πρόγραμμα
Η Πληροφορική είναι επιστήμη ή τεχνολογία;Και τα δύο
Οι αλγόριθμοι και οι γλώσσες προγραμματισμού ανήκουν στη Θεωρητική ή στην Εφαρμοσμένη;Στη Θεωρητική
Σε ποιον κλάδο ανήκουν τα δίκτυα και η τεχνητή νοημοσύνη;Στην Εφαρμοσμένη
Ποιος «αποφασίζει» αν ο απινιδωτής θα δώσει σοκ;Ένας αλγόριθμος που έγραψαν άνθρωποι· η συσκευή απλώς τον εκτελεί
«Ο υπολογιστής σκέφτεται μόνος του.» Τι είναι λάθος εδώ;Εκτελεί ό,τι του περιγράψαμε. Λάθος αλγόριθμος → λάθος αποτέλεσμα
Πείτε μια ερώτηση ΝΑΙ/ΟΧΙ από την ειδικότητά σας.Π.χ. «Πίεση > 140; → ειδοποίησε γιατρό»
κλικ σε μια ερώτηση: η απάντησή της · A: όλες οι απαντήσεις
ΚΛΕΙΣΙΜΟ · ΠΑΙΖΟΥΜΕ
Kahoot! · Μάθημα 01
Ανοίξτε kahoot.it ή την εφαρμογή Kahoot!
Γράψτε το PIN που βλέπετε στην οθόνη
Ψευδώνυμο: μικρό όνομα + αρχικό επωνύμου
Απαντήστε γρήγορα: μετράει και η ταχύτητα
13
ερωτήσεις · περίπου 6 λεπτά
Τι είναι η Επιστήμη των Υπολογιστών
ΜΕΤΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ
Τι ακολουθεί
🖥️
Υλικό στο eClass
Η παρουσίαση του μαθήματος, για επανάληψη στο σπίτι.
📖
Μελέτη
Βιβλίο, Κεφάλαιο 1: τυπωμένες σελ. 11-13
🎬
Δύο βίντεο
Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων (3:22 και 7:56) — προαιρετικά, στο eClass
➡️
Μάθημα 02
Η έννοια του προβλήματος: όλα ξεκινούν από ένα καλά διατυπωμένο πρόβλημα
ΠΗΓΕΣ
Αναφορές
"AED on a wall" από Kaustrins, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
"Antikythera Mechanism - National Archaeological Museum, Athens by Joy of Museum" από Joyofmuseums, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Ιστορικοί σταθμοί και κλάδοι: σχολικό βιβλίο «Εισαγωγή στις Αρχές της Επιστήμης των Η/Υ», Κεφ. 1
Διαγράμματα ροής: δημιουργήθηκαν για το μάθημα. Το διάγραμμα του απινιδωτή είναι απλοποιημένο και δεν αποτελεί οδηγία πρώτων βοηθειών.
